4.9.4.3 Vertrouwen in de rechtspraak

Het belang dat de samenleving vertrouwen heeft in de rechtspraak speelt nauwelijks een rol in het kader van arbitrage en bindend advies. Indien in dergelijke procedures niet aan de waarborgen van een eerlijk proces wordt voldaan, straalt dit in principe niet af op de overheidsrechtspraak. De samenleving krijgt hierdoor eventueel wel minder vertrouwen in deze alternatieve manieren van geschillenbeslechting, waardoor hier wellicht minder snel voor gekozen wordt. Zelfs dat is overigens nog maar de vraag: de ene arbitrage heeft in principe niets te maken met de andere, aangezien partijen zelf arbiters kunnen benoemen en zelf het verloop van de procedure vooreen groot deel kunnen bepalen. Hetzelfde geldt voor bindend advies. Mocht het vertrouwen in alternatieve geschilbeslechtingsmethodes toch afnemen, dan is dat pas problematisch indien deze afname zodanig is dat partijen zich massaal van deze methodes afwenden. Indien veel meer partijen bij de overheidsrechter procederen, zullen de kosten van de overheidsrechtspraak immers aanzienlijk stijgen. Vanuit kostenoogpunt heeft de overheid er dus enig belang bij om een zekere mate van vertrouwen in arbitrage en bindend advies te laten bestaan.

Zeer indirect kan als gevolg van de gang van zaken tijdens een arbitrage of een bindend advies bovendien toch ook het gezag van de rechterlijke macht op het spel komen te staan. Dit is een gevolg van het feit dat de overheidsrechter tenuitvoerlegging van een arbitraal vonnis of een bindend advies mogelijk moet maken. Het gezag van de rechterlijke macht kan dus enigszins worden geschaad indien aan uitspraken afdwingbaarheid wordt verleend die in strijd met de fundamentele beginselen van procesrecht tot stand zijn gekomen. De rechter raakt tot op zekere hoogte 'betrokken' bij de alternatieve geschillenbeslechting.

Het belang van vertrouwen in de rechtspraak (waaronder hier ook wordt begrepen het belang van vertrouwen in alternatieve geschilbeslechtingsmethodes) is in het kader van arbitrage en bindend advies kortom van veel mindere betekenis dan in het kader van de overheidsrechtspraak.