De positie van de vennootschap onder firma (IVOR nr. 97) 2016/12.6.1:12.6.1 Outbound en inbound zetelverplaatsing

De positie van de vennootschap onder firma (IVOR nr. 97) 2016/12.6.1

12.6.1 Outbound en inbound zetelverplaatsing

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.

Het HvJ EG oordeelde in 2008 in het Cartesio-arrest1 dat de lidstaat van emigratie niet de ontbinding en liquidatie van een nationale vennootschap mag eisen als:

1.

deze vennootschap door zetelverplaatsing haar aanknopingspunt (dus statutaire zetel en eventueel ook werkelijke zetel2 ) met de lidstaat van oorsprong verliest en

2.

deze vennootschap een vennootschap naar het recht van de lidstaat van vestiging wil worden en

3.

de lidstaat van vestiging een dergelijke omzetting toestaat.

In 2012 bepaalde het HvJ EU in het Vale-arrest3 over de zogenoemde inbound omzetting dat een lidstaat van vestiging de omzetting van een vennootschap opgericht naar het recht van een andere lidstaat in een eigen nationale vennootschap niet mag verhinderen als:

1.

de vennootschap naar het recht van die andere lidstaat voldoet aan de aanknopingsvoorwaarden met de lidstaat van vestiging én

2.

de vennootschap voldoet aan de overige nationale voorwaarden voor de oprichting van een vennootschap naar het recht van de lidstaat van vestiging.4

Wie het Cartesio-arrest nog opvatte als dat een lidstaat de immigratie van een vennootschap mocht beletten als zijn nationale recht geen regeling voor grensoverschrijdende statutaire zetelverplaatsing of grensoverschrijdende omzetting voor eigen vennootschappen kende,5 moest daar na het Vale-arrest op terug komen.

Een grensoverschrijdende zetelverplaatsing met wisseling van recht is volgens beide arresten mogelijk als:

–

de vennootschap haar aanknopingspunten met de lidstaat van oorsprong verliest,

–

de vennootschap aan de aanknopingsvoorwaarden met de lidstaat van vestiging voldoet en

–

de vennootschap voldoet aan de overige nationale voorwaarden voor de oprichting van een vennootschap naar het recht van de lidstaat van vestiging.

De vragen die ten aanzien van de VOF rijzen, zijn:

–

heeft een buitenlands equivalent van de VOF het recht zich grensoverschrijdend in een VOF om te zetten als zij voldoet aan de eisen die het Nederlandse recht aan de oprichting van een VOF stelt en vice versa (hierna: rechtsvormcongruente omzetting);

–

heeft de VOF het recht zich grensoverschrijdend in een niet-equivalente rechtsvorm om te zetten als zij voldoet aan de oprichtingseisen van die vennootschap en vice versa (hierna: rechtsvormincongruente omzetting)?

Vooropgesteld moet worden dat de verdragsbepalingen die de vrijheid van vestiging waarborgen rechtstreekse werking hebben; een onderdaan ontleent dus aan het VWEU het recht zich elders te vestigen.6 Grensoverschrijdende verplaatsing met wisseling van recht kan van centraal belang zijn voor de toetreding tot een buitenlandse markt, wat nu net is wat de grondvrijheden beogen te waarborgen.7 Ten tweede is van belang dat de in EU-wetgeving en -rechtspraak gebruikte termen autonoom moeten worden uitgelegd.8 In zowel het Cartesio-arrest als het Vale-arrest wordt de term ‘omzetting’ gebruikt, maar deze term kan een andere betekenis hebben dan de term omzetting in art. 2:18 BW.9 Volgens Van Veen omvat het begrip omzetting in Unierechtelijke zin al die verrichtingen die ertoe leiden dat een vennootschap de rechtsopvolger is van een of meer andere vennootschappen.10 Ook het Unierechtelijke begrip ‘oprichting’ omvat meer dan alleen de oprichting ab initio; ook inbound omgezette vennootschappen hebben te gelden als na omzetting te zijn opgericht naar het recht van de lidstaat van vestiging.11 Een incorporatieland kan dan ook op grond van het Vale-arrest niet een inbound omzetting weigeren met als argument dat een aanknopingspunt met die lidstaat ontbreekt vanwege het feit dat de vennootschap niet ab initio is opgericht naar het recht van de lidstaat van vestiging. Ook kan een incorporatieland een outbound omzetting niet weigeren met als argument dat het aanknopingspunt niet is verbroken (want eenmaal opgericht naar een bepaald recht blijft opgericht naar dat recht).12

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.